Jong talent Stijn Bouma geselecteerd voor Cannes

geplaatst op 15-05-2017

Korte film Lejla van jong Nederlands talent Stijn Bouma is geselecteerd voor het Cannes Film Festival in de Cinéfondation selectie, het programma dat films van jong talent op filmscholen promoot. Lejla gaat over een jonge vrouw in Sarajevo, die zich gevangen voelt in haar leven. Ze werkt in een snackbar en zorgt voor haar oude vader. Wanneer ze verliefd wordt op een jonge matroos, wordt ze gedwongen een keuze te maken over haar toekomst.

Beeld: Stijn Bouma (links) op de set van Lejla

Stijn regisseerde de film tijdens zijn tweede jaar als student aan de Sarajevo Film Academy, onder begeleiding van Hongaars filmmaker Béla Tarr. Tijdens zijn eerdere studie Media & Cultuur aan de Universiteit van Amsterdam, kwam Stijn voor het eerst in aanraking met de wereldwijd geroemde filmmaker. Toen bleek dat Tarr de film.factory - een specifiek programma binnen de academie in Sarajevo - had opgericht, besloot Stijn een gokje te wagen en zich ervoor aan te melden. Achteraf begon hij naar eigen zeggen precies op het juiste moment, gezien de wegen van Tarr en de filmacademie inmiddels gescheiden zijn.

Zowel de academie als de stad Sarajevo hebben een enorme invloed gehad op het maakproces van de korte film. De opdracht die Béla Tarr voor de film die Lejla zou worden gaf, was: “Lees Dubliners van James Joyce.” Het onderwerp voor de film haalde Stijn dan ook uit het boek; daarnaast is het verhaal geïnspireerd op verhalen van jongeren uit de stad. “Sarajevo heeft een grote rol gespeeld in de Bosnische burgeroorlog en dat voel je aan bijna alles. Je ziet de kogelgaten nog in de muren en de granaatafdrukken op straat. Van de verhalen die je hoort, sla je steil achterover.” De meeste jongeren die hij sprak wilden vertrekken, omdat ze geen toekomst voor zichzelf zien in Bosnië. Velen verlieten de stad, maar niet iedereen had de financiële middelen of de moed het leven daar achter zich te laten.

Ook de academie is een enorme inspiratiebron geweest. “Béla is eigenlijk een soort anti-school gestart. Hij wilde niks weten van het bureaucratische onderdeel van een school: cijfers, deadlines en presentielijsten deden er niet toe. Het maken van een film kun je volgens hem niet leren, maar moet je ontdekken.” Om de studenten te begeleiden tijdens deze ontdekkingstocht, nodigde hij allerlei eigenzinnige filmmakers uit die hen constant confronteerden met verschillende ideeën over film. Zo kreeg Stijn onder andere les van de gelauwerde regisseurs Fred Kelemen, Pedro Costa en Carlos Reygadas. “Je pikt van iedereen wat op, afhangende van wat bij je karakter past en wat voor soort films je wilt maken.” Wat de filmmakers gemeen hadden, is dat ze allemaal doen waar ze zelf in geloven. “Dat is erg motiverend en geeft moed om ook te doen waar je zelf in gelooft.”


Beeld: Stijn Bouma en Béla Tarr tijdens de casting van Lejla

Door een goede voorbereiding liepen de draaidagen vrij soepel. En dat wierp volgens Stijn zijn vruchten af: “Ik was razend enthousiast over wat we gedraaid hadden en overtuigd dat we echt wel iets moois hadden gemaakt. Toen Béla naar het materiaal kwam kijken in de montage en kritisch en sceptisch reageerde, volgde een lichte depressie. Ik zat toen wel even aan de grond.” Tot Stijn een mail van Cannes ontving, halverwege maart. “Ik zat op dat moment met een vriendin in een café. Het voelde onwerkelijk en ik geloofde het niet helemaal. We zijn wel gelijk de kroeg in gedoken om er een borrel op te drinken. Ik mocht het niemand vertellen, tot Cannes zelf de selectie bekend zou maken in april. Ik liep een maand met een glimlach rond, niemand wist waarom.” In 2014 was hij als bezoeker in Cannes op het filmfestival. Natuurlijk hoopte hij daar ooit ook als filmmaker te mogen komen. “Cannes is hét festival waar je van droomt. Het heeft zo’n geschiedenis. Elk jaar komen daar de beste films van het jaar voorbij. Ik dacht, misschien heb ik op m’n veertigste een keer geluk, maar nu sta ik er als zesentwintigjarig broekie al met een film die bij het inzenden nog niet eens helemaal af was. Toen het was geselecteerd heb ik de geluidsmix nog afgemaakt en de muziek aangepast.”

Een medestudent was vorig jaar geselecteerd, waardoor hij weet dat selectie voor Cannes enorm veel deuren kan openen. Zij was na het festival een half jaar aan het rondreizen naar allerlei internationale filmfestivals. Ze is nu bezig met een speelfilm en daar is dan ook vanuit allerlei hoeken meteen veel interesse voor. Stijn merkt ook dat er meer interesse zijn kant op komt, nu al. Zijn debuut speelfilm wil hij in Nederland maken, als eerstvolgende stap na zijn afstudeerfilm Regained Memory. Na drie jaar Bosnië is het tijd voor een nieuwe uitdaging.



Tekst: Marina Kopier



meer artikelen