Nederlandse VR film maakt debuut op SXSW 2019

geplaatst op 22-03-2019

VR is dé toekomst voor film als we de trendwatchers moeten geloven. De Nederlandse regisseur Wiebe van den Ende presenteert samen met een handvol andere Nederlanders dit jaar zijn werk op het SXSW Festival in Austin, Texas. Van den Ende zet o.a. met de korte film Incitement (±9 minuten) zijn eerste officiële stappen in de wereld van VR.

Drie dagen lang hebben zo’n 75 geïnteresseerden per dag het verhaal over Sara en Luis kunnen bekijken. Sara is net thuis gekomen van een zakenreis en na een romantisch welkomstdiner wordt het “dessert” in bed genuttigd. Wanneer ze aankondigt dat ze binnenkort weer op pad moet, grijpt Luis zijn kans om iets op te biechten.
 
Direct in de eerste shots zet Van den Ende de toon en de belangrijkste elementen zijn: intimiteit, spanning en betrokkenheid. Om dat te bereiken zijn de filmregels voor VR eigenlijk gelijk aan die van de klassieke film. “Als je in film langzaam naar iemand toe beweegt, wek je empathie op, als je afstand neemt, neemt de kijker in zijn of haar hoofd ook afstand van de karakters enzovoort. Zo werken mensen en zo werkt het in film, dus één en één is twee”, verklaart hij.
 
De rol van de kijker is in VR wel heel anders, want die is niet langer louter toeschouwer. Als regisseur maak je hen actief onderdeel van het verloop van het plot. In het openingsshot hoor je vanaf het terras binnen seksgeluiden, in het volgende shot beweeg je langzaam vooruit in de hal, terwijl het stel op de achtergrond nog steeds in bed bezig is. Zo wordt voor de kijker langzaam de spanning opgebouwd. Vanuit je instinct wil je om de hoek kijken, maar dat kan nog niet. Zelfs niet met VR.
 
Van den Ende keek het af van de klassiekers. “Een interlude werd in de jaren ’50 veel gebruikt en Quentin Tarantino deed het bijvoorbeeld ook in The Hatefull Eight. Een opening waarin tien minuten lang een orkest speelt terwijl je naar een groen scherm kijkt of je kijkt naar een postkoets die je vanuit de verte op je af ziet komen en de kijker zich al allerlei vragen stelt. Dat werkte toen en zo werkt het in Incitement ook.”
 
Zo kon Van den Ende spelen met de rol van de kijker en daarom werkt VR ook zo goed voor deze film. “Op een gegeven moment zit je letterlijk in iemands hoofd om erachter te komen waarom iemand iets doet. Dat is heel natuurlijk met VR. En er zit bijvoorbeeld ook een scène in waarin je als een soort scheidsrechter naar een spannende tenniswedstrijd kijkt. Daardoor word je onbewust geforceerd partij te kiezen. Met VR kun je echt het gevoel creëren dat de kijker erbij is, door waar je de camera plaatst en wat er allemaal te zien en te horen is.”
 
Het heeft nog wel voet in de aarde om dat optimaal te doen. Niet alleen schreef Van den Ende alle momenten tot op de seconde uit waarop van perspectief wordt gewisseld, alles werd vooraf tot in de puntjes getest. “De audio, het acteerwerk, maar ook het ritme. Daarna hebben we het pas opgenomen en heb je uiteindelijk precies een paar seconden waarin je kunt snijden.” Het is een waar passieproject. Niet alleen voor Van den Ende zelf, maar ook voor producer Julie Périon en de rest van de crew. “Ik heb het geluk dat ik de afgelopen jaren veel mensen om me heen heb verzameld die hebben gezegd dat als ik wat doe het ze niet uitmaakt of er geld tegenover staat. Ze geloven dat het project gezien zal worden of er in iedere geval iets mee gedaan wordt, waarmee ook hun naam op de kaart wordt gezet.”
 
Het helpt dan dat je bezig bent met een bijzonder project. Want veel filmische VR projecten worden er in Nederland niet gemaakt. Veel bedrijven zijn voor goede VR projecten dus wel te porren. “Er moet wel tijd voor zijn en het moet geen tijd opslokken van andere projecten waar ze mee bezig zijn. We hebben veel steun gehad van MediaMonks en United. Tussen hun eigen werkzaamheden door waren ze zeker bereid te helpen.”
 
De reacties van het publiek in Austin beloven in ieder geval veel goeds voor de toekomst van de verkoop (waarmee uiteindelijk ook de crew uitbetaald zal worden). “Op zo’n internationaal festival merk je wel interessante cultuur gerelateerde reacties. We hebben al twee Amerikanen gehad die de headset hebben afgezet. Er zit namelijk één shot in met een blote borst. We hadden zelfs één take waar die nog veel langer in beeld was, maar die hebben we niet uiteindelijk niet gebruikt. In de edit bleek dat het teveel van het verhaal afleidde. En toch zou het in principe niet in de weg moeten staan van het verhaal.”
 
Er zijn al aanvragen voor aankopen in de Verenigde Staten en China en ook andere offers zitten in de pijpleiding. Het komende jaar zal Incitement hopelijk nog veel te zien zijn in het internationale festivalcircuit. “We willen dat zoveel mogelijk mensen de film zien én het helpt om naamsbekendheid te creëren en de waarde van de film te verhogen.” Uiteindelijk in 2020 via verschillende platforms voor het grote publiek.

Tekst: Loeke de Waal



meer artikelen